پیشنهاد ویژه کول فرح 1395/04/03

ازجمله گنجینه هایی که در شمال شرقی خوزستان ثبت جهانی خواهد شد، نقش برجسته های کول فرح است. کول فرح نام تنگه ای در هفت کیلومتری شمال شرقی ایذه است که شش نقش برجسته ایلامی در آنجا حجاری شده است.

بقایایی از محل زندگی آنها در گذشته های دور در میان کوهها باقی مانده، مانند گورها، کانال آب و بقایای ساختمان و نقطه دیده بانی. از سنگ نبشته ها میتوان فهمید که این محل عبادتگاه " نارسینا " یکی از خدایان ایلامی بوده است.

اولین نقش برجسته: نخستین نقش برجسته مراسم قربانی را نشان می دهد و در ارتفاع شش متری از دامنه کوه قرار دارد. پهنای صفحه یک مترو هفتاد سانتیمتر در یک متر است. در آن شاه هانی، یکی از حاکمان مستقل آیاپیر که همزمان با شو تروک  نهونته دوم، پادشاه ایلام در سال 2700 پیش از میلاد بوده، در حال قربانی کردن مشام داده شده است. سنگ نبشته 24 سطری، افراد حاضر را با خط ایلامی نا برده که قسمتی از آن به این شرح است: " من هانی پسر تاهی هی حاکم آیا پیر هستم. من مجسمه ام را در اینجا برپا داشته ام، پس از آنکه  رب النوع سراپا مسلح تیروتور خدای منطقه سیل هیته حمایتش را بر من ارزانی کرده بود. "

دومین نقش برجسته: دومین نقش برجسته بر روی تخته سنگی مثلثی قرار دارد و باز هم صحنه مراسم مذهبی قربانی کردن را نشان می دهد. فردی در میان صحنه وجود دارد که دستان خود را به حالت نیایش جلوی صورتش گرفته است. لباس او برخلاف معمول  ایلامی ها تا زانویش است ولی در اکثر موارد مشاهده می کنیم که لباس ایلامی ها تا قوزک پا است. در جلوی صورت این شخص صحنه قربانی کردن حجاری شده و مردی گاو نری را از پشت بر زمین زده است و چ ند قربانی دیگر نیز روی زمین قرار دارند. در سمت چپ نیز چهار مرد با احترام دنبال شخصیت وسط صحنه در حال حرکت هستند.

سومین نقش برجسته:

نقش برجسته شماره سه بر روی یک سنگ چهار گوشه بزرگی حجاری شده است. بلندی سنگ دو متر و هشتاد سانت است و در چهار سمت آن تصاویری به چشم میخورد. موضوع این طرح حمل مجسمه یکی از خدایان ایلامی بر دوش چهار مرد است و شاه با عده زیادی از همراهان، آنها را دنبال میکنند. مجسمه این خدا بر روی تختی به صورت ایستاده قرار دارد و دستان خود را به کمر زده و لباسی بلند بر تن دارد. در پشت این مجسمه 67 نفر در چهار صف قرار گر فته اند و دونفر اول در بالا که از قد بلندتری برخوردارند، افراد مهمتری هستند.  در قسمت غربی سنگ چهار صف دیگر قرار دارد و 49 نفر دیگر دنباله روی صفهای جبهه جنوبی هستند. در جبهه شمالی 45 نفر دنباله روی شخصی هستند که دست بر سینه ایستاده اند.

در قسمت شرقی هم صحنه قربانی دیده می شود و 36 غزال و سه گاو بزرگ به سمت راست در حرکتند. 7 مرد کوچک دیگر نیز دیده میشوند و از آنجا که لخت هستند، احتمالا اسیران جنگی بوده اند. در گوشه دیگر شمالی 9 نفر دیگر به سوی شاه میروند. سنگی نیز در شمال سنگ اصلی افتاده است و احتمال میرود قربانگاه بوده باشد.

چهارمین نقش برجسته:

نقش برجسته شماره چهار بسیار شبیهنقوش حجاری شده در تخت جمشید است و چون از نظرزمانی بسیار قدیمی تر از  نقوش تخت جمشید می باشد، آن را مادر نقوش زیبای درگاههای کاخ صد ستون و پلکان آپادانا می دانند. در بالای این نقش برجسته شاه با  ردای بلند  بر تخت نشسته است و جلوی او یک میز هدایا قرار دارد. پشت سر او نیز سه نفر ایستاده اند.

دو میز دیگر هم در جلوی شاه قرار دارد. پایین این تصویر در چهار ر دیف افرادی دیده می شوند که یک دست خود را به جلو دراز کرده اند و دست دیگر را در برابر صورت خود به عنوان احترام گرفته اند. در طرفین این نقش افرادی در حال اهدای هدایا هستند.

پنجمین نقش برجسته:

در نقش برجسته شماره پنج یک ایلامی در حال اجرای مراسم مذهبی است. این نقش از نظر طرز قرار گرفتن دستها و فاصله پاهها همانند نقش شماره دو کول فرح است. جلوی فرد ایلامی یک آتش دان قرار دارد. در برابر این فرد حیوانت قربانی شده به صورت وارونه حجاری شده اند. در این تصاویر شخص کاهن دیده نمیشود و شاید در اثر زمان نقش او از بین رفته باشد.

ششمین نقش برجسته:

نقش برجسته شماره شش نیز به حمل مجسمه مربوط است و همانند نقش شماره سه است،  به این ترتیب که چهار نفر مجسمه یکی از خدایان را بر دوش گرفته اند. این چهار نفر کلاه بر سر دارند و در حال بلند کردن مجسمه هستند.

 

 

 

 

         


آوای گردشگران یاس